บ้านศาลาน้อย

ประวัติบ้านศาลาน้อย
หมู่ที่ 15ตำบลด่านซ้าย อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย
ความหมายของชื่อหมู่บ้าน
ศาลา หมายถึง ที่พักสำหรับคนทั่วไป เรือนที่ปลูกไว้ในวัดสำหรับทำบุญ
น้อย หมายถึง เล็ก ไม่มาก นิด
บ้านศาลาน้อย หมายถึง หมู่บ้านซึ่งมีที่พักสำหรับคนทั่วไปขนาดเล็ก
ประวัติความเป็นมาของการตั้งชื่อหมู่บ้าน
ปี พ.ศ. 2501 นายหวั่น มาเลี้ยงควายกับนายหม่าน ซึ่งเป็นตา และเห็นว่าบริเวณนี้มีป่าไม้ที่อุดมสมบูรณ์จึงมาทำไร่ข้าว ซึ่งได้ผลผลิตดีมากจึงย้ายถิ่นฐานมาสร้างบ้านที่บริเวณนี้ จากนั้นชาวบ้านคนอื่น ๆ ได้ยินว่าพื้นที่อุดมสมบูรณ์ หากินสะดวก ทำไร่ข้าวก็ได้ข้าวเยอะ จึงพากันอพยพตามมา ชาวบ้านที่มาอยู่เป็นกลุ่มแรกมาจากบ้านก้างปลา หมู่ 5 ครั้งแรกอพยพมา 4 ครัวเรือน
ต่อมาเมื่อปี พ.ศ. 2512 เกิดไฟไหม้ที่บ้านกกเหี่ยน ชาวบ้านจึงพากันอพยพมาอยู่ที่บ้าน “ดงน้อย” (บ้านศาลาน้อยใจปัจจุบัน) ปี พ.ศ. 2519 นายหวั่น ซึ่งเป็นผู้ใหญ่บ้านในสมัยนั้น ได้แต่งตั้งให้นายมาก ราชวัตร เป็นผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน ต่อมานายอำเภอไพรเวช มีคำสั่งให้เปลี่ยนชื่อหมู่บ้าน ผู้ใหญ่หวั่นกับู้ช่วยจึงปรึกษากันว่าจะตั้งชื่อหมู่บ้านว่าอย่างไร ขณะนั้นกรมทางหลวงมาสร้างศาลาพักร้อนริมทางให้ ผู้ใหญ่บ้านกับผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านจึงใช้ชื่อหมู่บ้านว่า “บ้านศาลาน้อย” มาจนถึงปัจจุบัน
ของดีในหมู่บ้าน
1. บ้านศาลาน้อย มีป่าไม้ที่อุดมสมบูรณ์ กว้างขวางมีป่าไม้ชุมชนประมาณ 1,000 ไร่ ส่วนมากเป็นไม้ก่อไม้ประดู่ มีจดชมวิวที่สามารถมสองเห็นป่าภูหลวง
2. วัดป่าศาลาน้อย มีลักษณะเด่น คือ มีพระพระบรมสารีริกธาตุมาประดิษฐาน โดยอัญเชิญมาจากประเทศอินเดีย มีเจ้าอาวาสชื่อ พระอาจารย์นิพนธ์ (หลวงพ่อนิพนธ์) ญาณสัมปันโน มีงานกฐินประจำทุกปี และภายในวัดมีสถานที่นั่งวิปัสนากัมฐาน
3. มีพืชเศรษฐกิจตามฤดูกาล เช่น เห็ดป่า หน่อไม้
ภูมิปัญญาท้องถิ่น
1. จักสาน คือ คุณตาสมัคร โสประดิษฐ์
2. หมอเป่า คือ คุณละพีพร สารมะโน
3. หมอดูยาม คือ คุณตาแล่ ราชวัตร
4. กลุ่มแม่บ้านทำไม้กวาดดอกหญ้า คือ คุณวิเชียร ราชวัตร ซึ่งเป็นหัวหน้ากลุ่ม
5. ผู้นำทางวัฒนธรรม คือ คุณตาบุญตัก โสประดิษฐ์
ข้อมูลจาก ประวัติศาสตร์หมู่บ้านและชุมชนในจังหวัดเลย อำเภอด่านซ้าย โดย กศน.อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย โครงการหนังสือสามัญประจำบ้าน สำนักงาน กศน. จังหวัดเลย